Antalya'da devam eden Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı kapsamında kurulan İklim Okulu'nda, Yozgat'ın Yerköy ilçesinden lise öğrencisi Efendi Açıkgöz'ün geliştirdiği afet ve iletişim aracı 'Derman' sergileniyor. Milli Eğitim Bakanlığı ve Çevre Bakanlığı'nın ortak projesi olan İklim Okulu, ara tatil nedeniyle yeşil alana akın eden öğrenciler ve ailelerinden yoğun ilgi görüyor.
Rabia Koyunbaşoğlu Anadolu Lisesi on birinci sınıf öğrencisi Efendi Açıkgöz tarafından tasarlanan 'Derman İHYA' ve 'NİDA' projeleri, telefon şebekelerinin çöktüğü enkaz alanlarında özel radyo dalgaları kullanarak kesintisiz iletişim imkanı sunuyor. Üç kademeli kurtarma ve iletişim teknolojisiyle donatılan araç; afetzedeyle doğrudan sesli ve fiziksel temas kurmanın yanı sıra, enkaz altındaki vatandaşın kolundaki akıllı saat ve bileklikle radyo dalgaları üzerinden eşleşerek nabız, canlılık hareketi ve derinlik verilerine ulaşıyor. Ayrıca enkaz altındaki cep telefonunun yaydığı wi-fi sinyallerini yakalayarak ekiplere yer, derinlik ve sağlık durumu bilgilerini iletiyor. Araç üzerinde bulunan zehirli gaz ve sıcaklık dedektörü ise ani ısı yükselmesi ve patlama riskini uzaktan ölçerek arama kurtarma ekiplerinin can güvenliğini koruyor.
Projenin geliştiricisi on birinci sınıf öğrencisi Efendi Açıkgöz, aracı arama kurtarma çalışmalarına destek sağlamak amacıyla tasarladığını belirterek, "Deprem alanında şebeke ve internet erişimi olmadığı için enkaz altındaki depremzedelerle haberleşemiyoruz. Bizim tasarladığımız araç kendi radyo frekansını yayarak enkaz altındaki depremzedeyle haberleşmemizi sağlıyor" dedi. İlk projesinde on beşe yakın sertifika aldığını ifade eden Açıkgöz, ikinci aracı olan Derman İHYA'yı dört ayda ürettiğini ve ilk kez COP31 alanında sergilediklerini söyledi. Projenin bakanlık tarafından COP31'e davet edilen tek proje olduğunu vurgulayan Açıkgöz, Selçuk Bayraktar'ın "İstisna bir sonuç istiyorsanız müstesna şartlarda çalışmak zorundasınız" sözünden ilham aldığını dile getirdi.
Proje danışmanı Duygu Çiftçi ise "Projemiz afetlerde kullanılmak üzere yerli ve milli teknoloji vizyonu ile ürettiğimiz Derman. Projemiz insansız afet kurtarma ve haberleşme aracıdır. Birinci versiyonu yaklaşık iki ayda, son versiyonu ise yaklaşık dört ayda sürekli çalışarak tamamladık. Öğrencim, yerli ve milli teknoloji üretme sevdası ile dolu bir öğrencidir. Kendisi Milli Eğitim Bakanlığı'ndan alınan resmi bir davet ile COP31'e katıldı. Yozgat'ın Yerköy ilçesinde kısıtlı imkanlarla geliştirdiğimiz Derman projesini COP31 resmi daveti alarak uluslararası bir platforma tanıtma imkanı bulduk" ifadelerini kullandı.


